samen met Brahim op bezoek bij Junior
Frieda Joris ging samen met Brahim op uitnodiging van Damiaanactie naar Kinshasa. Een impressie....Frieda Joris - journaliste bij Het Laatste Nieuws
Tijdbom
Als we het gezondheidscentrum van Saint Pierre binnenkomen, zit het kale wachtzaaltje eivol, net als die dag dat Junior zich er meldde. Brahim en ik nemen plaats op de houten banken tussen de patiënten terwijl de regen onophoudelijk tegen de ramen klettert van het kleine, betonnen gebouw. Een oude vrouw strompelt op twee primitieve krukken voorbij. Misvormde handen, misvormde voeten. Onder de plaaster piept een open wonde die de vrouw gelaten laat verzorgen. Die plaaster blijkt overigens de enige manier om haar voet buiten een beetje te beschermen tegen de plassen vol bacteriën. Beter alleszins dan de plastic flipflops die hier bij het sompige straatbeeld horen.
Brahim is stil en onderdrukt een rilling. Hij zet zijn petje af en ik begrijp waarom dat meestal op zijn hoofd vastgelijmd lijkt. Brahim heeft grote afstaande oren die een eigen leven leiden, maar zo oog in oog met menselijke ellende is een begrip als 'imago' ongepast. En de vedette, een schat van een jongen overigens, beseft dat beter dan wie ook. (...)
Human beatbox
L'Hôpital de la Rive is de grootste en oudste leprozerie van Kinshasa. Gebouwd in 1917, in volle kolonisatieperiode. Vlakbij de verveloze huisjes voor de patiënten en hun familie is een legerpost. Drie soldaten vragen geld voor onze 'veiligheid' want we staan aan de grens van Brazzaville. Toelatingen of niet, betalen zullen we. Ik schreef het al: de Kinois hebben hun eigen overlevingsmethodes ontwikkeld. In het bureau van de directeur merk ik ook hoe inventief een mens in nood wordt. De rolstoelen zijn plastieken tuinstoelen die werden vastgeschroefd op een onderstel met vier wielen.
Brahim treedt er op tussen twee regenbuien in, begeleid door een plaatselijk bandje. Achter het podium vloeit de Congostroom in snel tempo voorbij terwijl Brahim in de micro proest, zucht en blaast. Jong en oud lacht zich een breuk met 'the human beatbox' en zijn robotmaniertjes. Een mama, het haar in antennes gedraaid, past wonderwel in het plaatje. Eens Brahim begint te zingen, is het hek van de dam. 'Lalala Lingala', 'Lalala Kinshasa' improviseert hij. 'Special guest' is een rappende straatjongen die we de avond voordien in het donker tegenkwamen. In het licht lijkt hij veel meer kind. «Wat een talent», verzucht Brahim. Een verbijsterde kip rept zich met wrijvende billen.
Ik zit op een stoep naast een vrouw zonder tenen of vingers. Haar kleinzoontje wint één van de bandana's van Brahim en ze vouwt het oranje doekje met haar stompen voorzichtig op. De jongen, een jaar of drie, is blootsvoets en alleen gekleed in een broek die de helft van zijn poep onbedekt laat. Maar dansen dat hij kan. Man, man...
Junior krijgt de microfoon en zingt sereen een liedje in het Lingala. De jeugd voor het podium lacht hem uit. Een religieus liedje over de goedheid van god willen ze hier absoluut niet horen. 'Le petit' schrikt, maar zingt voort en Brahim probeert de gemoederen te sussen.(...)
Brahim ’La Maman’
Op veilige afstand van de tbc-consultatie staat discreet achter een hoek, al urenlang een pot pap te pruttelen. Een voedzame mengeling met soja als basis voor de ondervoede kinderen.
Brahim is onder de indruk. Zet zijn pet af, neemt een baby op schoot en probeert het meisje te voeden. Ze zet een keel op en weigert eerst, maar dan doet de natuurlijke charme van de zanger de rest en het kleintje eet. Hij blaast zorgvuldig de grootste hitte weg, speelt 'treintje' met de lepel. De vrouwen lachen hem uit. «Il est la maman!» Brahim trekt er zich niks van aan. «Ik wil minstens vier kinderen», zegt hij en achter zijn rug klimt een gekko op de muur. Het zou een idyllisch beeld kunnen zijn als de baby niet zo mager van ontbering was.
X-factor
Met valavond wandelen we door het armoedige stadscentrum. Het is me dezer dagen al meer opgevallen: de factor X bestaat en Brahim heeft van huis uit een overdosis meegekregen. Waar we ook gaan of staan, de jeugd en de kinderen troepen rondom hem.
In het kinderhospitaal van Kimbondo zullen ze het bezoek van de Idoolvedette niet gauw vergeten. De patiëntjes liggen allemaal moe en verveeld op hun bed als we binnenkomen. Brahim neemt zijn gitaar en het duurt geen vijf minuten of ze kruipen, hinkelen of strompelen uit hun bed en nemen plaats naast onze zanger. Er zijn slechts twee uitzonderingen: een jongetje dat pas aangekomen is en nog wat versuft went aan de omgeving. En Rita, een meisje met beendertuberculose dat al een maand helemaal ingeplaasterd in bed ligt. Nog drie maanden en dan wordt ze verlost van haar keurslijf, verneem ik.
In Ndjombo bij de 'Club des Damiens' draagt huisdichter Trésor met theatrale gebaren zijn tekst voor. «O tuberculose, zoveel doden door jou. Maar er zijn medicamenten die ons het leven brengen. Wij zullen overwinnen.» Een man met een stootkar vol wc-potten blijft bewonderend staan en luistert ook naar de jamsession met plaatselijke muzikanten. De gitaar ziet eruit alsof ze in '60 door een Belg werd achtergelaten en op de wankelende tamtam staat de ronkende naam 'Etoile brulante de la nation'. De flamboyante Miss Mosti heeft zich van top tot teen in het nieuw gestoken, zwiert haar peuter op de schoot van Brahim en danst alsof haar leven ervan afhangt. Een tiener met een T-shirt 'Antwerpen Cultuurstad' slentert cool voorbij.
Genezen
Zondagse mis in de kerk. Junior knielt voor zijn stoel, komt in een soort trance en prevelt een half uur lang een litanie. Brahim zit stilletjes naast hem, zijn petje op zijn knieën. «Mes Bien Aimées», preekt de priester. «Christus zorgt ervoor dat de leprozen genezen.» Met een beetje veel hulp van anderen, denk ik.
